Onlangs is het bestuur van het Sint Anna Aalmoeshuis verrast met een mail van de heer D.P.F. Meerburg. Als afstammeling van de stichters was hij voornemens het Sint Anna Aalmoeshuis financieel te ondersteunen voor een periode van vijf jaar. In overleg met de heer Meerburg is afgesproken dat wij zijn jaarlijkse donaties ten goede laten komen aan het onderhoud en beheer van de kunst in de kapel. Wij zijn als bestuur van het Sint Anna Aalmoeshuis verheugd met dit genereuze aanbod.
Bezoek restauratieatelier
Op 24 september heeft het bestuur een bezoek gebracht aan het restauratieatelier van Hanneke Kramer. Daar worden de wandtapijten gerestaureerd. Tijdens het bezoek hebben wij uitleg gehad over de werkzaamheden en wat er nog aan werk moet worden verricht.
Vanwege de fragiele conditie, de hoeveelheid vuil en de inschatting voor het reduceren van de waterkringen en witte vlekken, is er uiteindelijk gekozen om niet met de sproei-extractie methode te wassen, maar met een volledig wasbad. De zwakke onderdelen met zijde zijn gesteund met een dunne tule aan de voor- en achterkant (de wasbak is op de afmetingen van de wandtapijten gemaakt voor dit project).
Omdat de vezels van de tapijten erg droog en bros waren, zijn de wandtapijten allereerst behandeld met waterdamp. Toen de vezels wat soepeler werden - na ca 1,5 uur - zijn de tapijten vochtig ingespoten en is het vocht de tijd gegeven om langzaam in de vezels te trekken. Daarna is de wasbak gevuld met koud water. Er kwam al snel een gele verkleuring in het water (zie ook de foto met de flesjes met gekleurd/vuil water). Dat is het vuil wat in de tapijten zat. Het eerste bad is ververst en daarna is er een detergent gebruikt dat speciaal is ontwikkeld voor textielrestauratie. Het water werd grijzer, wat duidt op vuil dat uit de wandtapijten kwam.
Opknappen kamer regentenhuis
Terwijl de wandtapijten worden gerestaureerd wordt de kamer in het regentenhuis, waar straks de wandtapijten weer worden teruggehangen, grondig opgeknapt. De muren zaten vol scheuren en vochtplekken tengevolge van een lekkage. Zoals op bijgaande foto’s is te zien is opknappen geen overbodige luxe.
Vervolg restauratie wandtapijten
Op 25 juni 2026 zijn de twee wandtapijten op reis gegaan. De tapijten zijn opgehaald door Hanneke Kramer van Kramer Conservation. Zij zal de komende maanden werken aan de restauratie van de twee tapijten. Om de tapijten te kunnen vervoeren zijn ze in speciale dozen verpakt. De tapijten zijn dermate kwetsbaar dat voorkomen moet worden dat de stof ‘breekt’ en daarvoor moesten ze zorgvuldig worden ingepakt en vervoerd.
Naar verwachting is de restauratie in de tweede helft van november 2026 afgerond. Gedurende het proces van restauratie zal u regelmatig op de hoogte worden gehouden van de ontwikkelingen.
Kleine Schatkamer - Sint Anna Aalmoeshuis in Leiden moest klein blijven van de kerk. Juist dat bleek de redding tijdens de Beeldenstorm van 1566
Op zaterdag 30 mei 2026 heeft het Leidsch Dagblad een artikel gewijd aan het Sint Anna Aalmoeshuis. In de rubriek kleine schatkamers gaat de krant op zoek naar kleine museumparels. Dit keer viel de eer te beurt aan het Sint Anna Aalmoeshuis.
Via onderstaande link is het artikel te lezen:
Ron van Nood en Marianne Rutters in het Sint Anna Aalmoeshuis © Foto Hristo Kranenburg
Goed nieuws voor de restauratie!
Op 2 april 2026 heeft het Sint Anna Aalmoeshuis bericht van het Cultuurfonds ontvangen dat een financiële bijdrage is toegezegd voor de restauratie van de wandtapijten. Met dank aan het Cultuurfonds, mede dankzij het Fonds Bodem voor hemel en het Meens Luyten Janssen Block Fonds, is een belangrijke eerste stap gezet die de restauratie mogelijk moet maken. Het bestuur is nog in afwachting van een financiële bijdrage door een ander fonds.
Restauratie wandtapijten
De kapel van het Sint-Anna Aalmoeshuis is één van de best bewaarde laatgotische kerkinterieurs in Nederland. Het gaat hier om een integraal bewaarde kerkinventaris die ontsnapt is aan de beeldenstorm van 1566. Het is uitzonderlijk dat allerlei liturgische en kunstobjecten uit de begintijd van de kapel, waaronder twee wandtapijten, bewaard zijn gebleven. De wandtapijten horen van oudsher bij de kapel. Voordat ze in de regentenkamer kwamen te hangen, sierden ze de wanden in de kapel rond het altaar met een Bijbelse voorstelling van de Israëlieten in de woestijn.
Uit de landelijke database van roerend religieus erfgoed, die Museum Catharijneconvent beheert, blijkt dat er nauwelijks vergelijkbare wandtapijten in kerken bewaard zijn gebleven. Daarmee zijn de wandtapijten niet alleen van kunst- en cultuurhistorische waarde als onderdeel van het interieurensemble, maar ook als afzonderlijke stukken.
Het is dan ook van groot belang dat dit unieke en onvervangbare, maar ook kwetsbare erfgoed wordt behouden voor de toekomst. Het bestuur van het Sint Anna Aalmoeshuis heeft dan ook besloten de tapijten te laten restaureren. De staat van de tapijten is momenteel zeer kwetsbaar en de urgentie om ze te laten restaureren is hoog.
De kosten van restauratie en de voorzieningen om de tapijten weer goed en veilig op te hangen zijn hoog. Daarom heeft het bestuur verschillende fondsen benaderd met de vraag of zij hiervoor een bijdrage willen leveren.
Ook in het Sint Anna Aalmoeshuis is een witte deken neergestreken
Foto’s met dank aan Anique Bakker
Schilderen
In het laatste kwartaal van 2025 heeft het Sint Anna Aalmoeshuis een grondige schilderbeurt ondergaan. Het schildersbedrijf Jonk & zoon uit Noordwijk heeft het hofje en de kapel weer opnieuw in de verf gezet. Tijdens de schilderwerkzaamheden zijn verschillende luiken, ramen en kozijnen gerestaureerd of vervangen vanwege houtrot. Het ziet er allemaal weer heel mooi uit en de bewoners zijn erg blij met het resultaat.
Vergunning gemeente Leiden
In september 2025 heeft de gemeente Leiden onder voorwaarden een zgn. verhuurvergunning verstrekt. Om de vergunning definitief te maken moest er nog een meerjarenonderhoudsplan aan de gemeente worden verstrekt. Dit onderhoudsplan is inmiddels opgesteld en aan de gemeente overhandigd. Op basis daarvan heeft de gemeente Leiden op 17 november 2025 aan de Stichting Sint Anna Aalmoeshuis medegedeeld dat dit plan voldoet aan de gestelde voorwaarden uit de verhuurvergunning en dat daarmee de vergunning nu definitief is.
Sint Anna Aalmoeshuis in beeld
Elk jaar op 7 oktober viert de KLM haar verjaardag. Dat doen zij door een Delfts blauw miniatuurhuisje uit te brengen. In 2025 viel de eer te beurt aan Leiden. Er werd een miniatuur gemaakt van Villa Rameau, een voormalige kosterswoning van de Pieterskerk. De lancering van dit miniatuurhuisje is gepaard gegaan met een promotiefilm over Leiden. Het Sint Anna Aalmoeshuis heeft in dat filmpje een prominente plaats gekregen.